Hệ thống y tế dự phòng và cấp cứu đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ, từ việc mở rộng cơ sở vật chất tại các khu vực lớn như TP.HCM sau hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu, đến việc xây dựng một mạng lưới cấp cứu ngoại viện đồng bộ trên phạm vi toàn quốc.

Tình hình hoạt động của Tổng đài 115 tại TP.HCM

Theo thông tin từ Giám đốc Trung tâm Cấp cứu 115 (TP.HCM), số lượng cuộc gọi đến tổng đài này có xu hướng tăng đều qua các năm. Nếu so sánh với khoảng 8.700 cuộc gọi vào năm 2015, con số này đã vượt mốc 400.000 cuộc gọi tính đến năm 2025.

Đáng chú ý, chỉ riêng ngày 19-9 tuần trước (thứ Bảy), tổng đài đã ghi nhận 2.003 cuộc gọi trong một ngày, lần đầu tiên vượt mốc 2.000 cuộc gọi/ngày. Các tình huống cấp cứu chủ yếu được báo cáo bao gồm: bất tỉnh, tai nạn, khó thở, đột quỵ não, ngưng tim ngưng thở, đau ngực, tâm thần, cùng các trường hợp cháy nhà và đả thương.

Về mặt thống kê, năm 2025 ghi nhận 25.384 trường hợp cấp cứu ngoài bệnh viện. Trong đó, nhóm bệnh lý khác như khó thở, đau bụng, đau đầu chiếm số lượng lớn nhất với 15.449 ca. Tiếp theo là chấn thương (5.006 ca), đột quỵ (1.736 ca), ngừng tim (1.631 ca) và tử vong (1.562 ca).

Trong giai đoạn sáu tháng đầu năm 2026, trung tâm tiếp nhận 15.239 trường hợp, với cơ cấu tương tự: bệnh lý khác chiếm 9.387 ca, chấn thương 2.172 ca, đột quỵ 1.344 ca, ngừng tim 1.169 ca và tử vong 1.167 ca.

Về quy trình xử lý, trong 5 tháng đầu năm 2025, thời gian từ lúc nhận cuộc gọi đến khi xe cấp cứu có mặt tại hiện trường là trung bình 6,9 phút (bao gồm 1,9 phút tiếp nhận, 2,1 phút điều phối và 2,9 phút xuất xe). Thời gian từ lúc tiếp cận hiện trường đến khi chuyển bệnh nhân đến bệnh viện là 13,6 phút.

Kế hoạch mở rộng mạng lưới cấp cứu ngoại viện

Trong giai đoạn 2026 – 2030, TP.HCM có kế hoạch tích hợp các khu vực sau khi hợp nhất. Cụ thể, Khu vực 2 (Bình Dương) sẽ được tích hợp 12 trạm vệ tinh và bổ sung 60 xe cứu thương tại Bệnh viện Đa khoa Bình Dương, Trung tâm Y tế Thuận An và Trung tâm Y tế Dĩ An. Tương tự, Khu vực 3 (Bà Rịa – Vũng Tàu) sẽ tích hợp 6 trạm vệ tinh cùng việc bổ sung 27 xe cứu thương tại các bệnh viện liên quan.

Về mặt phủ sóng và năng lực, Trung tâm Cấp cứu 115 được xác định là đầu mối điều phối hoạt động cấp cứu trên toàn mạng lưới. Hệ thống này sẽ bao gồm các trạm vệ tinh chuyên nghiệp kết nối với bệnh viện công, tư và trung tâm y tế; đồng thời, 100% trạm y tế xã, phường sẽ tham gia sơ cứu ban đầu.

TP.HCM cũng đặt mục tiêu mở rộng mạng lưới máy khử rung tim tự động (AED) tại các khu vực trọng điểm như nhà ga, sân bay và khu dân cư. Ngoài ra, việc phổ cập kiến thức sơ cấp cứu và hồi sức tim phổi cho người dân là một ưu tiên quan trọng.

Mục tiêu chung về tiếp cận dịch vụ y tế

Đối với giai đoạn 2028 – 2030, mục tiêu đặt ra là đảm bảo 100% trạm y tế tại TP.HCM duy trì năng lực cấp cứu cơ bản và sơ cấp cứu cộng đồng theo quy định. Thành phố cũng phấn đấu để ít nhất 90% dân số được tiếp cận cấp cứu ngoại viện trong “thời gian vàng”, với thời gian tối đa không quá 15 phút ở khu đô thị và 30 phút tại nông thôn.

Bên cạnh đó, các cơ sở khám chữa bệnh đều phải tham gia vào hoạt động cấp cứu ngoại viện. Về mặt nhân lực, ít nhất 3% dân số sẽ được đào tạo sơ cấp cứu cộng đồng, và toàn bộ nhân lực y tế tại trạm y tế cần được tập huấn về kỹ năng sơ cứu.

Trong bối cảnh này, việc nắm rõ các quy trình hỗ trợ tài chính là rất quan trọng. Ví dụ, người dân có thể tìm hiểu thêm về thủ tục thanh toán chi phí khám bệnh chữa bệnh cho dân quân tự vệ không tham gia bảo hiểm y tế nếu bị ốm đau bị tai nạn bị thương.

Phát triển mạng lưới cấp cứu toàn quốc

Về tầm vĩ mô, Bộ Y tế đã phê duyệt đề án “Phát triển hệ thống cấp cứu ngoại viện giai đoạn 2026 – 2030” theo Quyết định số 1515 của Thủ tướng Chính phủ. Mục tiêu là hình thành một mạng lưới cấp cứu ngoại viện thống nhất trên toàn quốc, yêu cầu sự tham gia của tất cả các cơ sở khám chữa bệnh đủ điều kiện.

Mạng lưới này sẽ bao gồm đội ngũ xe cứu thương cùng với nhân lực chuyên nghiệp (bác sĩ, điều dưỡng và lái xe). Bộ Y tế đặt mục tiêu đến năm 2030 là 100% phương tiện cấp cứu đạt chuẩn quốc tế, đảm bảo khả năng tiếp cận hiện trường trong vòng 8 phút tại các đô thị và 15 phút ở nông thôn, với ước tính khoảng 2 triệu cuộc gọi mỗi năm.

Nguồn: Tuổi Trẻ

Nguồn thông tin: Tuổi Trẻ. Bài viết được biên tập lại từ nguồn công khai.